www.E-imamlar.com
Hizmetidir…
Kısa Kısa Tecvit Kuralları.
TECVİD
Kuran okumanın faziletiyle ilgili hadisler;
“Ümmetimin
ibadetinin en faziletlisi, Kuran okumaktır.”
“Sizin
en hayırlınız, kuranı öğrenen ve öğretendir.”
Mahrec;
Harfin çıktığı ve başka harflerden ayrıldığı yere denir.
Mahreç mahalleri;
1-Boğaz ile Ağız boşluğu; Boğazın göğüse
bitişik olan yerinden, dudaklara kadar, boğaz ile ağız içinde olan boşluğa denir.
Buradanا ى
و çıkar.
2-Boğaz; Boğazın göğse bitişik olan yerinden, dil dibine
kadar olan yere denir. Üç mahreçtir:
1-Boğaz aşağısı :ه
ء
2-Boğaz ortası : ح
ع
3-Boğaz üstü :خ
غ
3-Dil; Boğazın ağza yakın olan yerinden, ön dişlere kadar
ağız içinde olan dile denir. On mahreçtir.
ث ذ ظ ص س ز ت د ط ر ن ل ض ى ش ج ك ق
4-Dudaklar; Ön dişlerden dışarı olan dudaklara denir. Buradanو م
ب ف çıkar.
5-Geniz; Geniz boşluğuna denir. Ğunne
çıkar.
MEDLER
Med: Uzatmak demektir.
Med harfleri: Harekesiz olan
1- Elif (ا ) 2-Vav (و ) 3-Ya( ى ) dır.
Sebeb-i Med : Bir eliften fazla uzatmaya
sebep olan.
1-Hemze: Harekeli olan elife denir. (Uzun veya kısa elif şekliyle
yazılabilir.) أ ء
2- Sükun (cezim):
Harfin harekesizlik haline denir. İkiye ayrılır:
a) Sükunu lazım: Durulduğunda ve geçildiğinde var olan
sükuna denir. Örnek:آلئن
b) Sükunu arız: Durulduğunda okunan geçildiğinde okunmayan sükuna
denir. Örnek:رب
العالمين
1-MEDD-İ TABİİ: Harfi med olup
sebebi med olmazsa meddi tabii olur. Bir elif miktarı
uzatılır.
Örnek:قيل قول قال
Örnek
açıklama:قال derken harfi med’den elif
olup sebebi med’den bir şey olmadığı için meddi tabi
olmuştur.
2-MEDDİ MUTTASIL: Harfi medden
sonra sebebi medden hemze gelir ve ikisi aynı
kelimede bulunursa meddi muttasıl olur. En az 2, en çok 5 elif miktarı
uzatılır.
Örnek: جىء جوء جاء
Örnek
açıklama:جاء derken harfi med olan eliften
sonra sebebi medden hemze geldiği ve ikisi aynı
kelime içerisinde bulunduğu için meddi muttasıl olmuştur.
3- MEDDDİ MUNFASIL: Harfi medden
sonra sebebi medden hemze gelir ve ikisi ayrı ayrı kelimelerde bulunursa meddi munfasıl olur. En az 1, en
çok 4 elif miktarı uzatılır.
Örnek:على
امة
قالوا امنا وما
انزل
Örnek
açıklama:ياايها derken harfi med olan eliften
sonra sebebi medden hemze geldiği ve ikisi ayrı ayrı kelimelerde bulunduğu için meddi munfasıl
olmuştur.
4- MEDDİ LAZIM: Harfi medden
sonra sebebi medden sükunu
lazım gelirse meddi lazım olur.
En az
2, en çok 4 elif miktarı uzatılır.
Örnek:حاد
يوادون
لاتضار
Örnek
açıklama:الحاق derken harfi med olan eliften
sonra sebebi medden sukunu lazım geldiği için meddi lazım olmuştur.
5- MEDDİ ARIZ: Harfi medden sonra
sebebi medden sükunu arız
gelirse meddi arız olur. En az 1, en çok 4 elif miktarı uzatılır.
Örnek:يوم
الدين
خالدون رب
العالمين
Örnek
açıklama:يعلمون kelimesinde durduğumuz
zaman harfi med olan vavdan sonra sebebi medden sukunu arız
ortaya çıktığı için meddi arız olmuştur.
6- MEDDİ LİN: Harfi lin’den sonra
sebebi medden sükun
bulunursa meddi lin olur. En az 2, en çok 4 elif
miktarı uzatılır.
Harfi
Lin: iki tanedir.
1- Vav sakin olup
bir öncesi üstün olursa. (لو ) gibi Örnek:اليوم
2- Ya sakin olup bir öncesi üstün olursa. (لى )
gibi. Örnek:عليك
Örnek
açıklama:اليوم kelimesinde durduğumuz
zaman harfi lin
olanيو den sonra sebebi medden sukunu arız (bazen sukunu
lazımda olabilir) ortaya çıktığı için
meddi lin olmuştur.
TENVİN VE NUN-U SAKİN
TENVİN: Bazı kelimelerin sonunda görülen iki üstün, iki esre ve iki ötre’ye tenvin denir. Tenvin sakin nun demektir.
SAKİN NUN: Cezimli nun demektir. Kelimenin sonunda veya ortasında bulunabilir.
Örnek:انتم
1-İHFA: Tenvin veya
sakin nundan sonra ihfa
harflerinden biri gelirse ihfa olur.
İhfa:Ğunnesini belirtmek suretiyle şeddeden arınmış
olarak idğam ile izhar arası uygulanan bir haldir
İhfanın yapılışı: Dil
ucu serbest bırakılarak nun sesinin genizden
gelmesiyle yani ğunne ile okumaktır.
İhfa harfleri:صف- ذا-
ثنا- جود- شخص-
قد- سما- كرما-
ضع- ظالما- زد-
تقا- دم- طالبا-
فترى
Örnek:جنات
تجرى
انتم
لن تنالوا
Örnek
açıklama:انتم derken sakin nundan
sonra ihfa harflerindenت geldiği için ihfa olmuştur.
2- İZHAR: Tenvin veya sakin nundan sonra izhar harflerinden biri gelirse izhar olur.
İzharın yapılışı: Tenvin veya
sakin nunu açıkça okumaktır. Yani tenvin
veya sakin nunu izhar harfine katmadan ayrı ayrı okumaktır.
İzhar harfleri: boğaz harfleri olanه غ
ع خ ح ا dir.
Örnek:وانحر رسول
امين
ينأون
من امن
Örnek
açıklama:ان هى derken sakin nundan
sonra izhar harflerinden ه geldiği için izhar olmuştur.
3-İKLAB: Tenvin veya sakin nundan sonraب harfi gelirse iklab olur.
İklabın yapılışı: tenvin veya sakin nun, sakin mim
harfine çevrilerek okunur.
Örnek:سميع
بصير
انبأهم من بعد
Örnek
açıklama:صم بكم derken tenvinden sonra iklab harfi olanب geldiği için iklab olmuştur.
4-İDĞAMI MEAL ĞUNNE: Tenvin veya
sakin nundan sonra يمنو harflerinden
biri gelirse idğamı meal ğunne
olur.
İDĞAM: iki harfi, şeddeli bir harf halinde okumaya
denir. Yahut bir harfi kendisinden sonra gelen diğer bir harfte gizlemeye
denir.
ĞUNNE: genizden (burundan) gelen nun
sesidir.
Örnek:من
مال
ومن يعمل خيرا
يره
Örnek
açıklama:ومن
يعمل derken sakin nundan
sonra idğamı meal ğunne
harflerinden ى geldiği için idğamı
meal ğunne olmuştur.
NOT: Sakin nun, و veya ى harfi
ile aynı kelime içersinde bulunursa idğam değil izhar
olur.
Örnek:الدنيا صنوان قنوان بنيان
5-İDĞAMI BİLA ĞUNNE: Tenvin
veya sakin nundan sonraلر harflerinden biri
gelirse idğamı bila ğunne olur.
Örnek:اخذة
رابية
غفور رحيم من
ربهم
Örnek
açıklama:غفور
رحيم derken tenvinden sonra idğamı
bila ğunne harflerindenر geldiği
için idğamı bilağunne
olmuştur.
6-İDĞAMI MİSLEYN: Mahreçleri ve sıfatları aynı olan iki
harf yan yana gelir ve birincisi sakin ikincisi harekeli olursa, birincisi
ikincisine idğam edilir (katılır) ve bu idğama, idğamı misleyn denir. Bu durumda
iki harf şeddeli bir harf gibi okunur.
Örnek:اذ
ذهب قل
لن
يرتد
الحاق
ان
Örnek
açıklama:فما
ربحت
تجارتهم derken mahreçleri ve sıfatları aynı olan iki ta harfi yan yana gelmiş ve birincisi sakin ikincisi harekeli olduğu
için birincisi ikincisine idğam edilmiştir.
İdğamı Misleyn iki
kısımdır:
1-İdğamı Misleyn Meal Ğunne: Sakin nun, nuna veya sakin mim, mime
idğam edilirse idğamı misleyn meal ğunne olur.
Örnek:وندخلكم
مدخلا
ان نحن
2-İdğamı Misleyn Bila Ğunne:
Nun ve mimin dışındaki
harfler, kendi cinsinden bir harfe idğam edilirse idğamı misleyn bila ğunne olur.
Örnek:اذ
ذهب قل
لن
7- SAKİN MİMİN HALLERİ: Üç hali vardır.
1- Sakin mimden sonraم harfi
gelirse idğamı misleyn meal ğunne olur.
Örnek:
وندخلكم مدخلا
2- Sakin mimden sonraب harfi
gelirse dudak ihfası
olur.
Örnek:ترميهم
بحجارة
3- Sakin mimden sonra